Παρασκευή, 2 Δεκεμβρίου 2011

Η συμμορία εμπορίου νεφρών του Rosenbaum

NANCY SCHEPER-HUGHES
Η συμμορία εμπορίου νεφρών του Rosenbaum (αποσπάσματα)
Πηγή: Counterpunch
Μτφρ.: Lenin Reloaded

Στις 27 Οκτώβρη του 2011, ο εξηντάχρονος Λεβί Γιτζάκ Ρόζενμπαουμ, ένας παχουλός και κάποιες φορές τολμητίας "προξενητής νεφρών", όπως αποκαλούσε τον εαυτό του, αποδέχτηκε την ενοχή του στο ομοσπονδιακό δικαστήριο του Τρέντον του Νιού Τζέρζεϊ για τις κατηγορίες της απόκτησης, της διαπραγμάτευσης τιμής και της μεταφοράς για "χρηματικά σημαίνουσα εξέταση" οργάνων απ' τα σώματα φτωχών ισραηλινών, που μετακινούνταν στις ΗΠΑ με σκοπό να εξυπηρετήσουν τις μεταμοσχευτικές ανάγκες των κατοίκων του Νιού Τζέρζεϊ, καθώς για την κατηγορία συνομωσίας για την επιτέλεση των πράξεων αυτών.

Η υπόθεση Ρόζενμπαουμ ήταν η πρώτη καταδίκη για εμπόριο οργάνων υπό την αιγίδα της NOTA, της Εθνικής Διάταξης για την Μεταμόσχευση Οργάνων του 1984, η οποία εδραίωσε τον αλτρουϊσμό ως αρχή που διέπει την κοινή χρήση οργάνων ανάμεσα στους πολίτες των ΗΠΑ, είτε αυτά προέρχονται από ζωντανούς, είτε από νεκρούς δωρητές. Ο Ρόζενμπαουμ παραδέχτηκε ότι ο τρόπος με τον οποίο δούλευε ήταν να στρατολογεί (μέσα από εκτεταμένο του δίκτυο) ντόπιους νεφροπαθείς που ήταν πρόθυμοι να πληρώσουν 140.000 δολάρια, και για τους οποίους θα κανόνιζε να βρεθούν πωλητές νεφρών από μειονοτικές εθνοτικές ομάδες και νέους μετανάστες, κυρίως ανατολικοευρωπαίους, που ζούσαν στο Ισραήλ, και οι οποίοι υποβαλλόταν σε νεφρεκτομή για το αντίτιμο των 10.000 δολαρίων σε ένα από αρκετά νοσοκομεία, σε πόλεις από την Νέα Υόρκη ως τη Βαλτιμόρη, τα οποία ήταν πρόθυμα να συλλέξουν και να μεταμοσχεύσουν το ξένο νεφρό στα σώματα των πελατών του Ρόζενμπαουμ.

Η αρχική μήνυση κατά του Ρόζενμπαουμ, καθώς και η προσφορά συμβιβασμού των δικηγόρων του, αφορούν μόνον την παράνομη μεταφορά των νεφρών. Δεν υπάρχει αναφορά στο πραγματικό έγκλημα που κρύβεται ανάμεσα στις γραμμές, δηλαδή την στρατολόγηση και το εμπόριο φτωχών και μειονοτικών Ισραηλιτών μέσα στις ΗΠΑ με μοναδικό σκοπό την συλλογή των οργάνων τους. ΟΙ ΗΠΑ δεν έχουν συνυπογράψει την σύμβαση των ΗΕ για το εμπόριο ανθρώπων που υπογράφηκε το 2000 στη Σύνοδο του Παλέρμο, και η οποία περιλαμβάνει το εμπόριο ανθρώπινων οργάνων. Η Σύνοδος έχει εφαρμοστεί σε επιτυχημένες καταδίκες στη Βραζιλία, την Νότια Αφρική, την Ινδία, την Μολδαβία και αλλού, ώστε να εμποδίσει τους εμπόρους ανθρώπων, κάποιοι από τους οποίους είναι χειρούργοι και γιατροί, από την εκμετάλλευση των βιο-διαθέσιμων σωμάτων μεταναστών, προσφύγων, φυλακισμένων, ατόμων με ειδικές ανάγκες, και άλλων, με στόχο την συλλογή οργάνων τους ενόσο είναι ακόμα ζωντανοί.

Σύμφωνα με την NOTA, το μόνο αντικείμενο με ενδιαφέρον είναι το αποσπάσιμο όργανο, το πολύτιμο αυτό εμπόρευμα που ανταλάσσεται για "χρηματικά σημαίνουσα εξέταση προς χρήση στην ανθρώπινη μεταμόσχευση." Το άτομο που διακινείται για να παρέχει το φρέσκο εμπόρευμα, και που μετακινείται μέσα από σύνορα, είναι μια αόρατη μη οντότητα, λιγότερο σημαντική κι απ' τα "μουλάρια" που χρησιμοποιούνται στο διεθνές εμπόριο ναρκωτικών. Το μόνο που γνωρίζουμε για δύο απ' τα θύματα του Ρόζενμπαουμ είναι τα ονόματά τους. "Επέστρεψαν στο Ισραήλ πολύ πριν αρχίσουμε την έρευνά μας", μού είπε ένας ομοσπονδιακός εισαγγελέας που ενεπλάκη στην υπόθεση Ρόζενμπαουμ.

[...]

Οι ατομικές περιπτώσεις στους ερευνητικούς μου φακέλους για το θέμα είναι εκατοντάδες. Κάποια από τα θύματα του εμπορίου οργάνων στις ΗΠΑ είναι υπηρέτες που έχουν πουλήσει την ελευθερία τους από την Συρία και την Ιορδανία, και έρχονται στις ΗΠΑ για να προσφέρουν νεφρά στις προστάτιδές τους βασιλικές οικογένειες από τα κράτη του Αραβικού Κόλπου. Η Κλινική του Κλίβελαντ έχει μια πτέρυγα μεταμοσχεύσεων που εξυπηρέτησε για χρόνια αυτούς τους λεγόμενους "τουρίστες μεταμοσχεύσεων."

[...]

Το δίκτυο Ρόζενμπαουμ λοιπόν, αν και είναι εκτεταμένο, αντιπροσωπεύει μόνο μια από πολλές μορφές εμπορίου μεταμοσχεύσεων μέσα και έξω από τις ΗΠΑ.

[...]

Πρωτάκουσα για τον Ρόζενμπαουμ στο Ισραήλ, στα τέλη του 1990, από "τουρίστες μεταμοσχεύσεων" που αναζητούσαν μια ασφαλέστερη, αν και ακριβότερη επιλογή από την Ινδία, έναν πιο οικείο τόπο απ' την Κωνσταντινούπολη, κάτι λιγότερο μακρινό απ' το Ντέρμπαν της Νοτίου Αφρικής ανάμεσα στους πολλούς προορισμούς μεταμοσχεύσεων που προσφερόταν από εγκληματίες εμπόρους μεταμοσχεύσεων απ' την πίσω πόρτα, οι οποίοι αποζημιωνόταν από το οικουμενικό ιατροφαρμακευτικό σύστημα περίθαλψης του Ισραήλ ως το 2008.  [...] Ταξίδεψα επίσης στις κοινότητες στο Ισραήλ και στις πρώην κομμουνιστικές χώρες που πρόσφεραν τα νεφρά -- κυρίως νέους μετανάστες και εθνοτικές μειονότητες του Ισραήλ, αλλά και εμπορευμένους πωλητές οργάνων από την αγροτική Μολδαβία, τη Ρουμανία, και τη Βραζιλία, όπου οι τοπικοί κυνηγοί νεφρών εργάζονται για διεθνή δίκτυα εμπόρων μεταμοσχεύσεων.

[...] Οι "συνέπειες" αυτές του εμπορίου νεφρών με οδήγησαν να συνειδητοποιήσω ότι δεν μελετούσα ένα πρόβλημα βιοηθικής, ή παραβίασης της ιατρικής δεοντολογίας. Ήταν ανθρώπινο εμπόριο, η στρατολόγηση των κολασμένων της γης ώστε να δώσουν ένα "περισσευούμενο" νεφρό σε πολύ άρρωστους και εξίσου απελπισμένους αγοραστές. Όμως οι προσπάθειές μου να επιστήσω την προσοχή των Οργανισμών Μεταμοσχεύσεων, να ειδοποιήσω τους υπεύθυνους υγείας στις Υπηρεσίες Υγείας των ΗΠΑ, στην UNOS, στη Medicare, στον Επίτροπο Υγείας της Νέας Υόρκης, στο περιοδικό New Yorker, στην εκπομπή "60 λεπτά", και τέλος (με προτροπή του Επιτρόπου Υγείας της Νέας Υόρκης) σε έναν πράκτορα του FBI Νέας Υόρκης... δεν οδήγησαν πουθενά.

Κανείς δεν φαινόταν να νοιάζεται για το εμπόριο μεταμοσχεύσεων.

[...]

Το ποιοι ακριβώς πληρώθηκαν για να διευκολύνουν την υπηρεσία νεφρό-εξπρές του Ρόζενμπαουμ δεν απετέλεσε ποτέ μέρος της αγωγής εναντίον του. Δεν υπάρχει πουθενά στα έγγραφα του δικαστηρίου. Οι κατήγοροι υπέθεσαν ότι τα νοσοκομεία και το προσωπικό μεταμοσχεύσεων "εξαπατήθηκαν" από τον έμπορο και τους πελάτες του, που είχαν συμφωνήσει να ψεύδονται.

[...]

Αν οι εγχειρήσεις μεταμόσχευσης των πελατών του Ρόζενμπαουμ και των "αλτρουϊστών" δωρητών νεφρών πληρώνονται από το σύστημα της Medicare, όπως πληρώνονται για όλους τους αμερικανούς πολίτες, ανεξάρτητα από την ηλικία ή την εθνικότητα του δωρητή, και αν 10.000 δολάρια πηγαίνουν στον αόρατο δωρητή του νεφρού, ποιος άλλος πληρώνεται; Κάποια χρήματα δινόταν για "μπέιμπι σίτερ" των φοβισμένων τουριστών μεταμοσχεύσεων και των ξένων πωλητών που έμεναν σε διαφορετικά κτήρια, ανάλογα με το στάτους τους. Υπήρχε ένα ασφαλές οίκημα στο Μπρούκλιν και ένας φύλακας στην πόρτα που βεβαιωνόταν ότι οι πωλητές οργάνων δεν θα το 'βαζαν στα πόδια. Και υπήρχαν τα αεροπορικά εισιτήρια που έπρεπε να αγοραστούν, το φαγητό, οι βίζες, τα διαβατήρια, τα τεστ αίματος για να βεβαιωθούν τουλάχιστον ότι ο τύπος αίματος ήταν συμβατός.

[...]

Στη δεκαετία του '90 ο Ρόζενμπαουμ ήταν ο άνθρωπος της ώρας ανάμεσα στους "τουρίστες μεταμόσχευσης" απ' το Ισραήλ. [...] Ο Ρόζενμπαουμ και η συμμορία του δούλευαν με έναν ισραηλινό μαφιόζο με το όνομα "Tevye" (το όνομα λεγόταν πάντα ψιθυριστά), ο οποίος ήταν αυτός που οργάνωνε τους ισραηλίτες ασθενείς και τους ταίριαζε με ξένους που θα εμφανιζόταν ως αλτρουϊστικοί δωρητές. Ο "Tevye" εργοδοτούσε κυνηγούς νεφρών, ένα κατώτερο στρώμα διαμεσολαβητών, με κάποιους απ' αυτούς να είναι πρώην πωλητές οργάνων, και οι οποίοι πληρωνόντουσαν με το κεφάλι για να τριγυρνούν σε γραφεία μετανάστευσης, φυλακές, γραφεία εύρεσης εργασίας, εργοστάσια, αραβικές αγορές και δημόσια έργα στέγασης, αναζητώντας τους βιο-διαθέσιμους — τους χρεωμένους, τους ξεριζωμένους, τους απελπισμένους, αυτούς με ειδικές ανάγκες.

[...]

Οι συλλήψεις στο επιχειρησιακό δίκτυο μεταμοσχεύσεων Ισραήλ-Βραζιλίας-Νότιας Αφρικής ενέπλεκαν πολλούς χειρούργους που, σύμφωνα με έναν από τους εμπόρους που καταδικάστηκε, πληρωνόταν εξτρά κάθε μήνα, ανάλογα με τον αριθμό παράνομων μεταμοσχεύσεων που έκαναν. Στη Βραζιλία, ένας συνταξιούχος γιατρός έβγαζε αρκετά εκατοντάδες δολάρια από την ισραηλινή σπείρα για κάθε τεστ συμβατότητας τύπου αίματος που έκανε ώστε να μπορούν οι φτωχοί από τις παραγκουπόλεις της Ρεσίφε να πουλούν ένα νεφρό σε έναν ισραηλινό τουρίστα μεταμοσχεύσεων στο Ντέρμπαν της Νότιας Αφρικής. Το αίμα του δότη ελεγχόταν ως προς το αν ταίριαζε με αυτό των παραληπτών από τον Δρ. Σίλβιο Μπορντώ, αλλά το ύψος και το βάρος των δοτών, η σύνθεση του αίματός τους, και η κατάσταση διατροφής τους όχι. Πολλοί ήταν ακραία αναιμικοί, οι περισσότεροι υποσιτισμένοι. Ήταν πρόθυμοι να πουλήσουν; Για 6.000 ή 8.000 δολάρια, ναι, ήταν.

Υπάρχουν όμως συμβόλαια που είναι άκυρα όταν η διαφορά ισχύος μεταξύ του πωλητή και του αγοραστή (της εργασίας) είναι υπερβολικά μεγάλη. Οι πωλητές νεφρών είναι εύκολα θύματα εκμετάλλευσης και δεν έχουν καμία μορφή συλλογικής διαπραγμάτευσης, ενώ η υγεία τους (ή η απουσία της) δεν αφορά καν τα έγγραφα του δικαστηρίου. Είναι οι αόρατοι άνθρωποι του κόσμου.

[...]

Η NANCY SCHEPER-HUGHES είναι συγγραφέας πολλών βιβλίων για τη φτώχεια και την υγεία, περιλαμβανομένου του Άκλαφτοι νεκροί: Η βία της καθημερινής ζωής στη Βραζιλία, το οποίο συμπεριλήφθηκε από το CounterPunch στη λίστα των 100 σημαντικότερων μη μυθοπλαστικών βιβλίων του 20ου αιώνα. Είναι συνιδρύτρια του Organs Watch, ενός ανεξάρτητου κέντρου για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην υγεία, την έρευνα και την τεκμηρίωση στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, Μπέρκλεϊ. Πέρυσι, το CounterPunch δημοσίευσε την έρευνά της "Το σώμα του τρομοκράτη: Κομμάτια του σώματος, βιο-πειρατεία και τα λάφυρα του πολέμου στο Εθνικό Ιατροδικαστικό Ινστιτούτο του Ισραήλ." Μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί της στο: nsh@berkeley.edu

Σημείωση Lenin Reloaded: Θυμίζουμε ότι τον Μάιο του 2011, εν μέσω σφοδρής οικονομικής κρίσης, αύξησης της ανεργίας και αριθμού αστέγων, και με το σύστημα υγείας σε διάλυση λόγω έλλειψης προσωπικού και ιατροφαρμακευτικού υλικού, κατατέθηκε στη Βουλή από τον Ανδρέα Λοβέρδο το νομοσχέδιο για την δωρεά οργάνων σύμφωνα με το οποίο όλοι οι πολίτες λογίζονται ως εν δυνάμει δωρητές, εκτός εάν δηλώσουν ρητά το αντίθετο. Στις 2 Απριλίου, ο γνωστός νεοφιλελεύθερος δημοσιογράφος Πάσχος Μανδραβέλης επιχειρηματολόγησε υπέρ της ρύθμισης που κατέστησε την δωρεά οργάνων την "default" επιλογή χαρακτηρίζοντάς την "μια μεγαλοφυή και σωτήρια για χιλιάδες ζωντανούς αντιστροφή". Ο υπουργός επέμεινε ότι δεν τίθεται θέμα εμπορευματοποίησης των σωμάτων δωρητών οργάνων, και ότι υπάρχουν για αυτό όλες οι απαραίτητες νομικές δεικλίδες ασφαλείας και ρυθμίσεις. Το καλοκαίρι της ίδιας χρονιάς, ο Ανδρέας Λοβέρδος συνόδευσε την εκστρατεία του για την εξάπλωση της δωρεάς οργάνων με την εκστρατεία για την χορήγηση ναρκωτικών ουσιών σε εξαρτημένους χρήστες στα δημόσια νοσοκομεία. Το ΚΚΕ ήταν το κόμμα που αντέδρασε σφοδρότερα στην νέα αυτή ρύθμιση.

3 σχόλια:

  1. Aντώνη, τι σχέση έχει η εμπορία οργάνων και η υποχρεωτική "δωρεά" οργάνων, με τη χορήγηση μεθαδόνης στα νοσοκομεία σε τοξικοεξαρτημένους; Διαφώνείς με το τελευταίο; υπστηρίζεις τη θέση του ΚΚΕ περί μη αποποινικοποίησης των ναρκωτικών και κατασταλτικής (επί της ουσίας) αντιμετώπισης των χρηστών;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Αναρωτιέμαι για την σύμπτωση των δύο, μιας και τυχόν εξάπλωση της χρήσης ουσιών, που συνδέεται συχνά με αίτια όπως η κατάθλιψη, αυξάνει τα ποσοστά θνησιμότητας.

    Σε κάθε περίπτωση, μου κάνει τρομερή εντύπωση η ζέση του υπουργού να περάσει αυτά τα δύο μέτρα την στιγμή που διατυμπάνιζε, κόντρα στις ανακοινώσεις γιατρών, ότι τα νοσοκομεία δεν έχουν ελλείψεις προσωπικού και φαρμάκων, και ενώ η κατάσταση στην δημόσια υγεία είναι περίπου τραγική.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Θεωρώ περριτό να προσθέσω τι δείχνει το παραπάνω άρθρο για την πρακτική φερεγγυότητα του επιχειρήματος ότι είναι εξασφαλισμένη νομικά η μη εμπορευσιμότητα οργάνων εξαναγκασμένων δωρητών.

    ΑπάντησηΔιαγραφή